Đi tìm lại Hà Nội xưa

“Hà Nội băm sáu phố phường” là tựa đề của tác phẩm tùy bút nổi tiếng của Thạch Lam viết về Hà Nội, một Hà Nội trữ tìn. Hãy cùng chúng tôi dạo bước một vòng quanh Hà Nội để tìm về những mảnh kí ức phủ bụi bạc màu nhưng vẫn luôn làm lòng người da diết nhé.

Phố cổ Hà Nội

Những căn nhà trong khu phố này vẫn còn nguyên lối kiến trúc thời Pháp thuộc. Đi qua các con phố nhỏ liên tiếp nhau, ta đều bắt gặp hình ảnh quen thuộc của những ngôi nhà mái ngói màu đỏ đun, bờ tường màu vàng bạc màu theo thời gian, có một góc khuất nào đó bị nhiễu rêu phong xanh rì, hay là cánh cửa gỗ màu xanh bộ đội phai màu khép hờ. Phố cổ Hà Nội như là nơi chứa trọn linh hồn Hà Nội xưa. Phố cổ nhộn nhịp vẫn lưa lại giấu vết về một trung tâm văn hóa phát triển, năng động của ngày xưa.

Những ngôi nhà cổ ở đây, trông qua thì chúng có vẻ khá lộn xộn, nhưng những chi tiết lộn xộn đó lại là một đặc trưng của khu phố cổ. Hình ảnh những ngôi nhà cao thấp, cũ kĩ lại thường xuất hiện trong thơ ca, nghệ thuật. Những ngôi nhà mọc sát cạnh nhau, những tán bàng, tán phượng che trước hiên nhà, hay những sợi dây điện chằng chịt nối qua nối lại, những gánh hàng rong của những bà cụ tóc bạc đầu đội nón lá luôn làm cho người ta trỗi dậy một cảm giác gì đó rất quen thuộc.
 


Những ngôi nhà ở phố cổ luôn đều có kiến trúc thời Pháp thuộc

 

“Hà Nội băm sáu phố phường” còn là một tên gọi khác của khu phố cổ Hà Nội. Những con phố trong khu phố cổ này, đều có những cái tên khá giống nhau, nhưng chúng không phải được đặt ngẫu nhiên. Hà Nội là nơi nổi tiếng có nhiều làng nghề truyền thống. Những làng nghề này đều là một cái đẹp riêng của Hà Nội. Mỗi con phố nhỏ trong khu phố cổ này đều có một cái nghề riêng của mình nên làm tên của những con đường. Phố Hàng Đào, phố Hàng Mã, Hàng Bông… đều là những cái tên về sản phẩm, vật dụng thân thiết không mấy xa lạ với con người. Đặt tên như thế sẽ giúp mọi người dễ ghi nhớ hơn về một khu phố cổ truyền thống, bình dị, thân thiện.
 


Phố nghề Hàng Đào

Hoàng thành Thăng Long

Hoàng thành Thăng Long là quần thể di tích gắn với lịch sử kinh thành Thăng Long – Đông Kinh và tỉnh thành Hà Nội. Hoàng thành có bề dày lịch sử trải dài qua 13 thế kỷ, bên trong vẫn còn lưu trữ lại nhiều di vật di tích lịch sử văn hóa vô cùng phong phú và đa dạng. Những dấu vết của các công trình kiến trúc, những hiện vật cổ vẫn còn hiện hữu bên trong Hoàng thành như đang nhắc lại từng chút một về lịch sử Việt Nam trong suốt 13 thế kỷ qua.


Mặt tiền của Hoàng thành Thăng Long

 

Con đường đi trong Hoàng thành đều được lát những viên gạch hoa chanh, được xây dựng rất cầu kỳ, công phu nên có tính thẩm mỹ rất cao. Với sự xây dựng cầu kỳ mang tính thẩm mỹ cao này, đường lát gạch hoa chanh dường như trở thành một con đường quá giá khi để những bước chân của Vua đặt lên. Từ kiểu kiến trúc hình vòm của Hoàng thành, đến những di vật di tích lịch sử, hay những vật trang trí xung quanh Hoàng thành đều mang hơi thở từ thời phong kiến. Đặt chân vào đây, chúng ta như đang bước về Việt Nam của 13 thế kỷ trước với những ngôi nhà nhiều gian, những con sư tử đá với nghệ thuật điêu khắc từ thời Trần…


Cửa Bắc nằm trong khu di tích lịch sử Hoàng thành Thăng Long
 

Hồ Hoàn Kiếm

Đến với Hà Nội người ta đã không còn không lạ lẫm gì với Hồ Hoàn Kiếm nữa. Ngay chính giữa Hồ Hoàn Kiếm là Tháp Rùa trụ trên một đảo nhỏ. Hình ảnh Tháp Rùa độc tôn giữa lòng Hồ Hoàn Kiếm là một hình ảnh tiêu biểu, nổi trội nhất khi nhắc đến Hà Nội. Hồ Hoàn Kiếm còn có tên gọi khác là Hồ Gươm, tên gọi bắt nguồn từ truyền thuyết từ thế kỷ 15 về việc vua Lê Lợi đến hồ để trả gươm báu cho Rùa Thần.

Hồ Hoàn Kiếm tĩnh lặng trong gió

 

Truyền thuyết gắn liền Hồ Hoàn Kiếm như là một niềm hãnh diện của người Hà Nội. Xung quanh bờ hồ cũng còn lưu lại nhiều dấu vết lịch sử xưa cũ. Đó là Tháp Hòa Phong, di vật còn sót lại của chùa Báo Ân, là cây cầu Thê Húc đỏ rực rỡ bắc ngang qua Hồ Hoàn Kiếm để đi sang đền Ngọc Sơn lúc nào cũng ngập tràn ánh nắng.

Văn Miếu Quốc Tử Giám

Văn Miếu Quốc Tử Giám chính là trường đại học đầu tiên của nước ta, nơi nuôi dưỡng nhân tài, tương lai của đất nước. Văn Miếu Quốc Tử Giám có bề dày lịch sử hơn 1000 năm văn hóa, tri thức, nơi đây trở thành niềm tự hào của người dân Hà Nội nói riêng, đất nước Việt Nam nói chung. Hình ảnh của Khuê Văn Các vừa tượng trưng cho Văn Miếu, vừa là hình ảnh tượng trưng cho Thủ đô Hà Nội. Văn Miếu Quốc Tử Giám đến giờ vẫn còn nguyên vẹn lối kiến trúc từ thời nhà Lý, nơi đây trước kia là trường học của con vua quan quý tộc, nên kiến trúc xây dựng rất cầu kỳ và tinh tế.


Cổng vào Văn Miếu Quốc Tử Giám

 

Khu Quốc Tử Giám được xây dựng phía sau khu Văn Miếu, khi đi qua cổng vào, ta sẽ bắt gặp hồ Văn nằm ở phía trước Văn Miếu. Trong quần thể di tích lịch sử Văn Miếu Quốc Tử Giám này có các bia đá khắc tên các tiến sĩ, trạng nguyên, những người có học vị cao được dựng trên mai rùa, để vinh danh và cho các thế hệ sau noi theo. Đây chính là một niềm tự hào lớn! Ngoài ra khu di tích còn trưng bày những di vật lịch sử của ngành giáo dục, hay tượng rùa đá tượng trưng cho niềm tự hào của Hà Nội. Văn Miếu Quốc Tử Giám cũng là một nơi của cội nguồn lịch sử, văn hóa ngàn đời của quốc gia Việt Nam. Văn Miếu Quốc Tử Giám tượng trưng cho sự hiếu học, tri thức cao và thành công. Hằng năm không ít các sĩ tử, học sinh sinh viên đến Văn Miếu để “cầu may”.

 
Khuê Văn Các – biểu tượng của Hà Nội

 

Cầu Long Biên

Mọi người thường nói, cầu Long Biên như một chứng nhân lịch sử. Cầu Long Biên là cây cầu sắt đầu tiên ở Việt Nam do Pháp xây dựng, nối liền hai quận lớn của Hà Nội là Long Biên và Hoàn Kiếm. Cầu Long Biên đã sống cùng thủ đô Hà Nội hơn 100 năm, chứng kiến bao cuộc đấu tranh đổ máu của con người Việt Nam. Cây cầu này như một cuốn nhật ký sống về lịch sử huy hoàng không phai mờ kia.

 

Cầu Long Biên đi cùng lịch sử năm tháng chiến tranh

 

Ở giữa cây cầu là đường ray của tầu hỏa, phía hai bên là đường đi của các phương tiện khác. Trên đầu cầu vẫn còn tấm biển khắc chữ “1899 -1902 – Daydé & Pillé – Paris”. Cầu Long Biên vẫn còn lưu lại dấu vết khi chính nó trải qua 2 trận chiến lớn và những lần ném bom không hề nhỏ, những dấu vết này hằn sâu mãi theo năm tháng trên thân mình sừng sững của cây cầu. Mỗi một dấu vết, mỗi một đoạn cầu là một thời khắc lịch sử vĩ đại. Hình ảnh cầu Long Biênkhông thể không khiến con người ta nhớ về những giây phút lịch sử lẫm liệt đó.

Trong tác phẩm Hai đứa trẻ của Thạch Lam có xuất hiện hình ảnh một đoàn tàu khiến cho chị em Liên nhớ về Hà Nội. Có lẽ đó chính là đoàn tàu hay chạy qua cầu Long Biên, mang theo hương vị của Hà Nội khiến chị em Liên nhớ nhung. Hình ảnh những gánh hàng rong, gánh nước trà dưới gầm cầu vào buổi tối, vừa ngồi uống nước vừa chờ những đoàn tàu chạy qua mang theo ánh sáng lấp lánh đã trở thành hình ảnh đặc biệt nhất mỗi khi nhắc về cầu Long Biên.


Đoạn đường tàu hun hút trên cầu Long Biên 

 

Hà Nội xưa luôn làm cho con người ta ngậm ngùi mỗi khi nhớ về.Thủ đô Hà Nội giờ cũng đã hiện đại hơn, nhưng những cảnh gợi nhớ xưa cũ lại không mất đi, theo năm tháng nó lại càng mặn mà sâu sắc thêm. Nhìn cảnh lại sinh tình. Nhìn những con phố, những ánh đèn tàu lại nhớ về những ngày xưa đó giản đơn mà hạnh phúc. Một Hà Nội đi qua những năm tháng thăng trầm đã úa màu hoài cổ. Một Hà Nội bình yên, nhẹ nhàng ấm áp, dịu dàng rất đậm chất thơ trữ tình làm ta vấn vương.


Nguồn: Hà Nội Mới